تبلیغات
درباره تهران قدیم و جدید - پهلوان سید علی حق شناس کمیاب

پهلوان سید علی حق شناس کمیاب

چهارشنبه 24 شهریور 1389 08:53 ب.ظ

نویسنده : محمد توکل
ارسال شده در: ورزش پهلوانی و زورخانه تهران ، ورزشکاران و قهرمانان تهران ،

در اینجا مروری اجمالی بر زندگی پهلوانی داریم که بیش از ۱۳ سال عنوان پهلوان اولی پایتخت را در تصاحب خود داشت . پهلوان سید علی حق شناس کمیاب معروف به پهلوان سید علی فرزند حضرت آیت الله سید حسین حق شناس کمیاب (میر پور طهرانی) از وعاظ و روحانیون سرشناس تهرانی  و از نوادگان امام حسین (ع)در سال ۱۲۸۵ (ه.ش) در تهران به دنیا آمد.وی در کنار آموزش علوم نزد پدر به دلیل توان و قدرت بالای بدنی  به توصیه و سفارش آیت الله در ۱۱ سالگی به ورزش زورخانه نزد حاج محمد یزدی کوچک روی آورد.پهلوان محمد عبدل معروف به  یزدی کوچک از پهلوانان سرشناس دوره قاجار بود که پس  از چندین سال پهلوانی در یزد در دومین سال مهاجرت به تهران با غلبه بر پهلوان شعبان سیاه قمی بازوبند پهلوانی پایتخت را تصاحب کرده بود.پهلوان سید علی  در سال ۱۳۰۷ (ه.ش) طی یک کشتی ۴۵ دقیقه ای در حضور جمع کثیری از مردم  تهران و مقامات کشوری  با غلبه بر پهلوان اکبر پامناری به عنوان پهلوان اولی پایتخت دست یافت.

در زمانه ای نه چندان دور پهلوانان هر شهر و دیار در حقیقت  شناسنامه آن شهر بودند. مرام و مسلک پهلوانی که شاخصه آن با مردم بودن و دل در گروی عشق به سالار مردان علی (ع) در کنار قدرت و توان بالای بدنی بود مروج اخلاقیات حسنه و ترویج روحیه جوانمردی در جامعه ای بود که آرام آرام به سمت و سویی دیگر گام نهاد. تهران پس از پایتخت شدن تا سال ۱۳۲۰هر ساله شاهد زور آزمایی پهلوانان باستانی کاری  بود که در میدان کشتی پنجه در پنجه هم انداخته تا برای یکسال عنوان پهلوانی شهر را از آن خود کنند.

در اینجا مروری اجمالی بر زندگی پهلوانی داریم که بیش از ۱۳ سال عنوان پهلوان اولی پایتخت را در تصاحب خود داشت . پهلوان سید علی حق شناس کمیاب معروف به پهلوان سید علی فرزند حضرت آیت الله سید حسین حق شناس کمیاب (میر پور طهرانی) از وعاظ و روحانیون سرشناس تهرانی  و از نوادگان امام حسین (ع)در سال ۱۲۸۵ (ه.ش) در تهران به دنیا آمد.وی در کنار آموزش علوم نزد پدر به دلیل توان و قدرت بالای بدنی  به توصیه و سفارش آیت الله در ۱۱ سالگی به ورزش زورخانه نزد حاج محمد یزدی کوچک روی آورد.پهلوان محمد عبدل معروف به  یزدی کوچک از پهلوانان سرشناس دوره قاجار بود که پس  از چندین سال پهلوانی در یزد در دومین سال مهاجرت به تهران با غلبه بر پهلوان شعبان سیاه قمی بازوبند پهلوانی پایتخت را تصاحب کرده بود.پهلوان سید علی  در سال ۱۳۰۷ (ه.ش) طی یک کشتی ۴۵ دقیقه ای در حضور جمع کثیری از مردم  تهران و مقامات کشوری  با غلبه بر پهلوان اکبر پامناری به عنوان پهلوان اولی پایتخت دست یافت.

پهلوان سید علی حق شناس در کنار حرفه قهوه خانه داری به صورت مرتب و منظم به تمرینات سخت زور خانه و کشتی ادامه میداد و در حالی که به طور معمول بسیاری از پهلوانان دوره های مختلف از تناسب اندام مناسب و عضلات تفکیک شده بی بهره بودند- پهلوان سید علی دارای عضلاتی آماده و  بدنی منحصر به فرد بود. وی  با حفظ آمادگی جسمانی بالای خود توانست بازوبند پهلوانی پایتخت را در دوره های مختلف تا ۱۳ سال بعد یعنی تا سال ۱۳۱۹ (ه.ش) از آن خود کند.از تبحرات وی در کشتی می توان به اجرای سریع فن لنگ و فن رودست و در هنر  زورخانه اجرای کم نظیر پرتاب میل و  کباده کشی اشاره کرد.

پهلوان سید علی به رسم پهلوانان پایتخت برای زور آزمایی با پهلوانان شهرهای دیگر به شیراز و مشهد سفر میکند.در سال ۱۳۱۰ در شیراز محمد کاظم زارع پهلوان اول شیراز را در حالی که دست پهلوان شبرازی آسیب دیده بود با مدارا شکست میدهد  که موجب تحسین  بزرگان شیرازی شده و از او به نیکی پذیرایی میکنند.در سال ۱۳۱۱ در مشهد پهلوان نامدار خراسان پهلوان پهلوان جعفر خراسانی که بارها پهلوانان شهر های دیگر را با فنون خشن از پا در آورده بود طی یک زور آزمایی نفس گیر در زورخانه مرکزی مشهد شکست داد.پس از خواباندن پشت پهلوان خراسان بر خاک- عده ای  چراغ های زورخانه را شکسته و با شمسیر و قمه به سمت پهلوان سید علی حمله کردند.این حمله ناجوانمردانه که با هدف به قتل رساندن پهلوان اول پایتخت صورت گرفت با دخالت موثر مرحوم مرشد اسماعیل طوسی و حمایت جمعی از مردم با شرف حاضر در زورخانه ناکام ماند و پهلوان به همراه دو تن از نوچه های خود و با برداشت زخم هایی در سر و کمر بلا فاصله به تهران باز گشت.

سید علی حق شناس در آخرین کشتی پهلوانی خود در آبان ماه سال ۱۳۱۹ و در ۳۴ سالگی پهلوان کاظم دولابی را با میانداری پهلوان سید حسن رزاز شکست داد.این آخرین کشتی پهلوانی در تهران بود زیرا پس از اشغال ایران در سال ۱۳۲۰ توسط متفقین شرایط ویژه اجتماعی و سیاسی در ایران حاکم گردید.پس از چند سال رکود کشتی پهلوانی از اواسط دهه ۱۳۳۰(ه.ش) کشتی سراسری برای انتخاب پهلوان اول کشور و همین طور کشتی مدرن آزاد و فرنگی جای خود را به برگزاری کشتی های پهلوانی در پایتخت و دیگر شهر ها داد. پهلوان سید علی که در محضر پدر گرامیش عالم ربانی آیت الله حاج سید حسین رسم ادب و مردم داری و در ورزش باستانی رسم  جوانمردی را به نیکی فرا گرفته بود پس از خداحافظی از دنیای قهرمانی به کسب و کار خود یعنی حرفه قهوه خانه داری پرداخته و مشغول دستگیری و یاری رساندن به فقرا و نیازمندان و همچنین تربیت شاگردانی در ورزش باستانی و کشتی زورخانه گردید.

از شاگردان به نام وی میتوان به پهلوان محمود عرب -پهلوان رستم آقاصالح و شعبان همادیان عضو پیشین تیم ملی کشتی اشاره کرد.اما بزرگترین ثمره تعلیم و تربیت پهلوان سید علی در کشتی زورخانه و ورزش باستانی جهان پهلوان شادروان غلامرضا تختی است که رسم پهلوانی و کشتی زورخانه را نزد پهلوان سید علی حق شناس به نیکی فرا گرفت .محمود عرب :(شادروان تختی پس از کسب بازوبند پهلوانی کشور همراه با شعبان همادیان نزد پهلوان سید علی آمد و پس از عرض ارادت بازوبند خود را به او تقدیم کرد. سید {پهلوان سید علی} پیشانی تختی را بوسید و بازوبند را به او باز گرداند).وی با همراهی تعدادی از کسبه محل کسب و زندگی خود (پایین تر از دروازه دولت) شورایی را برای حل و فصل امورات محله و مشکلات اهالی راه اندازی کرد و خدمات ماندگاری را به اهالی این منطقه از پایتخت عرضه نمود.دست گیری مخفیانه از اهالی فقیر محل -اجاره دادن مغازه های خود با مبالغ بسیار ناچیز به جوانان تازه کار و متاهل - تهیه جهاز برای تازه عروسان و ده ها فعالیت خیر خواهانه  پهلوان سید علی موجب گشت تا مردم نیز به پاس اخلاص -بزرگ منشی و مردم داری پهلوان و بزرگ محله خود این محله را به یاد پهلوان سید علی حق شناس به نام چهارراه سید علی نام گذاری کنند.نامی که تاکنون بر این محله که متصل کننده خیابان های سعدی-باغ سپهسالار-لاله زار و فردوسی و دروازه دولت به یکدیگر است - ماندگار مانده و نام کوچه محل زندگی او در این محل به نام کوچه پهلوان سید علی قهوه چی می باشد.

پهلوان سید علی حق شناس از سال ۱۳۳۶ (ه.ش)با ورود به جرگه دراویش صوفی دوازده امامی دارای جایگاهی بالا در این سلک شد.وی در سال ۱۳۴۰ (ه.ش)با سفر چهارماهه به عراق تمامی اموال به ارث رسیده از پدر خود حضرت  آیت الله حاج سید حسین را در شهر های کربلا -نجف و سامره میان فقرا و بی بضاعتان تقسیم کرد.پهلوان سید علی پس از یک عمر اخلاص - تهذیب جسم و نفس و عشق به خالق و انسانیت در تاریخ  ۲۹/۹/۱۳۵۲ در ۶۷ سالگی دعوت حق رالبیک گفت.بنا به وصیت خود وی را در شهر قم در  آرامگاه وادی السلام در جوار مقبره حضرت فاطمه معصومه (ع) مکانی که مدفن پدر گرامیش در آنجا است دفن کردند.روحش قرین رحمت باد.




دیدگاه ها : نظرات
برچسب ها: سید علی ، حق شناس ، کمیاب ،
آخرین ویرایش: پنجشنبه 8 فروردین 1392 11:46 ب.ظ